صادرات خرما به عنوان یک تجارت پرسود و پرطرفدار مراحل مختلفی دارد. خرمای ایران به کشورهای زیادی در دنیا صادر میشود که شما به عنوان یک تاجر و بازرگان برای داشتن کسب و کاری پرسود باید تمام شرایط، موانع و مراحل انجام کار را به خوبی بشناسید و اطلاع کافی در این زمینه داشته باشید.
خرما گیاهی است از تیره نخلها که میوه آن به شکل خوشههایی بزرگ از شاخههای نخل آویزان هستند. میوه خرما خوراکی است که طعم شیرین و خوشمزهای دارد، پوست آن نازک و دارای یک هسته سخت است. به مرحله قبل از رسیدگی کامل خرما، رطب گفته میشود که قند کمتر و رطوبت بیشتری دارد.
زادگاه خرما در دنیا کشورهای حاشیه خلیج فارس، منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا است. این مناطق به دلیل ویژگیهای اقلیمی و شرایط آب و هوایی مناسب (گرم و مرطوب) مستعد تولید و پرورش خرما هستند.
از میان سه هزار گونه خرمای موجود در دنیا، 400 گونه از آن در ایران کشت میشود. خرمای ایران به دلیل برخورداری از شرایط مناسب برای رشد و کشت حاصلخیر خرما در زمینهای برخی از نقاط ایران، جزء بهترین و مرغوبترین کالاهای صادراتی است و طرفداران زیادی در دنیا دارد.
29 درصد صادرات غذا در ایران مربوط به خشکبار است که خرمای تازه و خشک از جمله خشکبارهایی هستند که به کشورهای دیگر صادر میشوند. صادرات خرمای ایران شامل انواع خرمای مضافتی و پیارم میباشد که در هیچ جای دنیا یافت نمیشوند.
صادرات خرما در ایران
بازار صادرات خرما یک بازار رقابتی است و شما به عنوان یک تاجر خرما برای شروع تجارت خود ابتدا باید از بهترین و آخرین قیمت فروش خرما صادراتی اطلاع داشته باشید و سود حاصل از تجارت خود را محاسبه کنید. پس از آن باید پس از مشخص کردن کشور مقصد و خریداران و شرکتهای واردکننده، اطلاعات کافی در مورد بازار کشور هدف و نوع و میزان خرمایی که مردم در کشور مقصد مصرف میکنند، به دست آورید.
برای شروع مذاکره با خریداران کشور مقصد میتوانید از شرکتهای واسط بازاریابی بینالملل هم در این زمینه کمک بگیرید و البته حتماً قبل از عقد قرارداد با کشور خریدار، از شرایط و قوانین صادرات و واردات محصول خرما در آن کشور اطلاع و از شرایط فروش آن اطمینان حاصل نمایید.
از مهمترین خریداران خرمای صادراتی ایران کشورهای اروپایی هستند که قوانین و استانداردهای خاص خود را برای مواد غذایی دارند و سالانه مقادیر زیادی انواع خرماهای صادراتی ایران ازجمله پیارم، مضافتی، کبکاب و زاهدی به این کشورها صادر میشود.
کشورهای اروپایی به کیفیت و بستهبندی محصولات خریداری شده بسیار اهمیت میدهد؛ به همین دلیل خرمایی که به این کشورها صادر میشود باید بهترین نمونه خرما باشد و بهترین بستهبندی را داشته باشد.
از آنجایی که نوع بستهبندی محصول در فروش آن بسیار تأثیرگذار است، برای فروش محصول خرما نه تنها در کشورهای اروپایی بلکه در تمام کشورهای خارجی واردکننده خرما، نوع بستهبندی آن باید به گونهای انتخاب شود که هم تأثیرگذار باشد و هم به حفظ و ماندگاری خرما کمک زیادی کند.
یکی از کشورهایی که صادرات خرمای ایران به آنجا از رونق زیادی برخوردار است و بازار بسیار مناسب و ایدهآلی برای خرمای ایران دارد، کشور مسلمان مالزی است که هر ساله به خصوص در آستانه ماه مبارک رمضان سرانه مصرف خرما در آن بالا میرود و برای تأمین نیاز مردم خود، خرما را از ایران وارد میکند.
خرمای صادراتی ایران
امروزه صادرات خرمای ایران به دلیل پیشرفت چشمگیر صنعت بستهبندی، به روز بودن در زمینه بستهبندی و استفاده از طراحیهای جذاب توانسته است بیش از گذشته در فروش بینالمللی و صادرات این محصول نقش پررنگی ایفا کند.
فاکتورهایی همچون نوع و اندازه خرما، کیفیت و بستهبندی خرما در تعیین قیمت خرما صادراتی ایران مؤثر است. بیشترین میزان تولید خرما در ایران به استانها و شهرهای جنوبی مربوط میشود که قابلیت صادرات آن را نیز دارند. سهم هر یک از این استانها به طور تقریبی در تولید خرما به ترتیب به صورت زیر است:
استان کرمان: 28 درصد
استان هرمزگان: 15.35 درصد
استان بوشهر: 14.79 درصد
استان سیستان و بلوچستان: 14.42 درصد
استان خوزستان: 14.40 درصد
استان فارس: 12.16 درصد
کشورهای مقصد صادرات خرمای ایران
ترکیه: این کشور به دلیل داشتن تشابهات فرهنگی و دینی با ایران یکی از بازارهای مناسب خرید و فروش و صادرات خرما محسوب میشود. به دلیل بالا بودن میانگین مصرف خرما در این کشور، مقادیر زیادی خرما به این کشور سالانه وارد میشود که سهم صادرات خرمای ایران کمتر از 30 درصد است.
اندونزی: رونق بازار خرما و صادرات آن در کشورهای مسلمان بسیار خوب است. اندونزی نیز در سالهای اخیر به یکی از مقاصد اصلی صادرات خرمای ایران در بازار جنوب شرق آسیا تبدیل شده است و فرصت بسیار مناسبی برای بازرگانان فراهم کرده است.
عراق: اگرچه عراق یکی از کشورهایی است که خرما در آن کشت میشود، اما به دلیل بالا بودن تقاضای خرما در این کشور و تنوع و کیفیت بالای خرمای ایرانی یکی از کشورهای هدف صادرات خرمای ایران است. بیشترین میزان صادرات انواع خرما به عراق به خرمای مضافتی مربوط میشود.
آلمان: این کشور به دلیل برخورداری از قدرت خرید بالا در میان مردم توانسته است یکی از گزینههای عالی برای صادرات خرما باشد که قیمت فروش بالا و ارزآوری زیادی به همراه دارد.
روسیه: برخلاف انتظار بسیاری از افراد، جمعیت قابل توجهی مسلمان در روسیه زندگی میکنند و مصرف خرما در این کشور از میانگین جهانی بالاتر است. همین دلایل روسیه را به یکی از مقاصد پررونق و خریداران اصلی انواع خرمای ایرانی تبدیل کرده است.
پاکستان: در بازار صادرات خرمای ایران به پاکستان، بیشترین سهم به خرمای مضافتی و خرمای زاهدی مربوط میشود و طبق آمار سالانه بیش از هزاران تن خرما از ایران وارد این کشور میشود.
امارات: سه نوع خرمای مضافتی، زاهدی و شاهانی بیشترین میزان صادرات خرما به کشور امارات را در حال حاضر به خود اختصاص دادهاند که البته متأسفانه بیشترین خرمای صادراتی ایران به این کشور به صورت فلهای صورت میگیرد و از آنجا به نام خرمای امارات بستهبندی و به کشورهای دیگر صادر میشود.
خرما میوه شیرین درخت نخل است که از بیش از 7000 سال پیش و برای نخستین بار در منطقه بینالنهرین توسط انسانها کشت میشده است؛ بنابراین این خوراکی از زمانهای دور محبوب و منبع تغذیه انسانها بوده است.
درخت نخل و انواع خرما بیشتر در نواحی گرمسیری و نیمه گرمسیری خشک جهان رشد میکند. ارتفاع درخت نخل خرما 10 الی 20 متر است که خوشههای بسیار بزرگی دارد و به دلیل محبوبیت و ارزش بسیار زیاد آن در قدیم با نام «درخت زندگی» شناخته میشده است. نخل خرما علاوهبر میوه خرما، فراوردههای دیگری هم دارد و تمام قسمتهای آن مورد استفاده قرار میگیرد که همگی باارزش هستند.
خرما یک آنتی اکسیدان قوی است که ارزش غذایی بالای خرما و خواص ضدالتهابی و ضد باکتری آن، در پیشگیری از بیماریها و بهبود سلامتی بدن مؤثر است و مصرف آن توسط علم پزشکی توصیه شده است. این میوه مقوی و پرخاصیت حاوی ویتامینها و مواد معدنی موردنیاز بدن است که یک میان وعده عالی در رژیم غذایی همه افراد در تمام سنین به حساب میآید؛ زیرا قند خرما از انواع قندهای طبیعی است.
صادرات خرما در ایران صادرات خرما در ایران
خرما تنها محدود به ایران نیست؛ انواع خرما در کشورهای زیادی مانند پاکستان، عراق، عربستان و کشورهای حاشیه خلیج فارس و شمال آفریقا نیز کشت میشود. درواقع میتوان گفت حدود 3000 نوع خرما در دنیا وجود دارد که حدود 400 نوع آن در ایران کشت میشود. خرما به دلیل ارزش غذایی بالایی که دارد، از نظر تجاری و اقتصادی نیز اهمیت زیادی دارد و جزء محصولات صادراتی به حساب میآید.
تنوع گونههای درخت خرما در ایران بسیار زیاد و ایران از بزرگترین تولیدکنندگان خرما در جهان است؛ انواع خرمای ایران که در استانهای مختلف کشت میشود جهت صادرات به کشورهای دنیا صادر میشود. بخش زیادی از خرمای مصرفی جهان در ناحیه جنوب غربی ایران یعنی جلگه خوزستان و سواحل رودخانه کارون و اروندرود در کشورهای ایران و عراق کشت میشود.
انواع خرما
همانطور که گفته شد، خرما محصول مناطق گرم و خشک است که البته نوع آن در هر منطقهای به دلیل تفاوت در نوع گونه نخلستان و گیاهانش متفاوت است. برای مثال، خرمایی که در منطقه کرمان تولید میشود با خرمای چابهار یا خوزستان متفاوت است. این تفاوتها هم در ظاهر و مزه خرما و هم در خواص و میزان ماندگاری آن وجود دارد. در ادامه این مطلب با انواع خرما در ایران و گونههای مختلف آن برای صادرات بیشتر آشنا میشوید.
پیارم
یکی از محبوبترین و گرانترین و مرغوبترین انواع خرمای ایران پیارم است که بیشتر در استان هرمزگان کشت میشود. این خرما به دلیل داشتن قند فروکتوز برای افراد دیابتی و فشارخون هم مناسب است. از دیگر ویژگیهای خرمای پیارم دیررس بودن آن، طعم بینظیر، پوست نازک و رنگ قهوهای آن است که به لحاظ ظاهری جذاب و باکیفیت و مناسب صادرات است.
زاهدی
این نوع خرما یکی دیگر از انواع مرغوب خرماهای ایران و به دلیل برخورداری از شرایط آسان در نگهداری و حمل و نقل مناسب صادرات است. خرمای زاهدی در دسته خرماهای خشک و نیمه خشک قرار میگیرد که به لحاظ ظاهری بیضی شکل است و پوست براق و نرم و رنگ قهوهای روشن دارد اما رنگ گوشت آن زرد است. خرمای زاهدی فیبر بالا و قند زیادی دارد، دیررس است و بیشتر در شهرهای استان فارس، بوشهر و خوزستان پیدا میشود.
خرمای مضافتی
خرمای مضافتی یا معروف به خرمای بم بسیار باکیفیت و خوشمزه است و به دلیل داشتن رنگ مشکی، ظاهر مرغوب، رطوبت بالا و خواص ویژه همواره در لیست انواع خرمای صادراتی ایران قرار دارد.
خرمای مضافتی بافت نرمی دارد، پرشیره است و از خوشمزهترین و پرطرفدارترین انواع خرما در دنیا است اما به دلیل رطوبت زیاد مدت ماندگاری پایینتری نسبت به انواع دیگر خرما دارد و باید در یخچال و فریزر نگهداری شود. بزرگترین تولیدکننده این نوع خرما در ایران شهر بم در استان کرمان است.
کبکاب
این نوع خرما در ایران طرفدارهای زیادی دارد. پوست آن نسبت به انواع خرماهای دیگر کلفتتر و سفتتر است و شهد و شیره زیادی دارد و به همین دلیل بسیار شیرین است. این خرما در دسته خرماهای نیمه خشک قرار دارد، اندازه آن درشت است و گوشت آن زردرنگ است که بسیار پرخاصیت است و به دلیل توانایی زیاد در جذب حشرات باید در دمای پایین نگهداری شود.
خرمای کبکاب در حالت نارس تلخ است و قابل مصرف نیست اما به صورت کاملاً رسیده بسیار خوش طعم است. بیشترین میزان تولید این نوع خرما در استان بوشهر است.
استعمران
این نوع خرما به دلیل نیمه خشک بودن صادرات بسیار بالایی در ایران دارد. این خرما بسیار شیرین است، بیضی شکل است، ماندگاری بالایی دارد، به عنوان شیرینکننده طبیعی با چایی و در تهیه مواد خوراکی استفاده میشود، به لحاظ میزان رطوبت با خرمای مضافتی برابری میکند و بیشترین تولید آن در استان خوزستان و شهرستان شادگان است.
شاهانی
این نوع خرما به لحاظ شکل ظاهری با انواع دیگر خرما فرق دارد. خرمای شاهانی کشیده است و نوک باریکی دارد و رنگ آن قهوهای روشن و گوشت آن نرم است. شاهانی از انواع خرماهایی است که به دلیل شیرینی زیاد و طعم خوشمزه در تهیه شیره خرما قابل استفاده است و بیشتر در نخلستانهای استان فارس و در شهرستان جهرم کشت میشود.
خرمای ربی ربی
این نوع خرما مخصوص منطقه سیستان و بلوچستان است که به دلیل رطوبت کم ماندگاری زیادی دارد. رنگ این خرما قرمز متمایل به مشکی است، میوه آن درشت است و پوستی نازک و براق دارد. بهترین نوع آن مربوط است به منطقه هودیان در استان سیستان و بلوچستان که ارزش اقتصادی بالایی برای این منطقه دارد.
گنتار
این نوع خرما در شهرستانهای استان خوزستان، هرمزگان و بوشهر بیشتر کشت میشود که به دلیل قابلیت نگهداری بالا و مرغوب بودن جزء انواع خرمای صادراتی ایران به حساب میآید. خرمای گنتار با نام قنطار هم شناخته میشود، رنگ آن قهوهای تیره و شکل آن بیضی است.
برهی
این نوع خرما بیشتر محصول کشور عراق است اما در خوزستان هم کشت میشود. خرمای برهی مزه شیرین و گس دارد، زردرنگ است و بافت تردی دارد که در جنوب ایران مصرف زیادی دارد. خرمای برهی هم به حالت رسیده و هم نارس قابل استفاده است، ماندگاری بالایی دارد، جزء اقلام صادراتی است و نوع کشت شده آن در ایران به لحاظ کیفیت در بازار صادرات بینالمللی حرف اول را میزند.
خضراوی
خضراوی جزء خرماهای نرم و زودرس ایران و محصول نخلستانهای خوزستان است که البته اصالت عراقی دارد. از ویژگیهای این نوع خرما، جدا بودن هسته از گوشت آن است و به همین دلیل مصارف زیادی دارد، اندازه آن متوسط تا درشت است و رنگ آن در حالت رسیده قهوهای روشن است.
خاصویی
خرمای خاصوئی به دلیل کوچک و شیرین بودن طرفداران زیادی دارد که در منطقه خوزستان و شهرستان بهبهان به بار مینشیند. این خرما ماندگاری بالایی دارد، گرد و ریز است و رنگ آن قهوهای روشن است. انواع خرما خشک صادراتی انواع خرما خشک صادراتی
یکی دیگر از انواع خرما در ایران خرما خشک است که به دلیل کم شدن مقدار آب در آن (زیر 18 درصد) به این نام نامگذاری شده است. خرما خشک به دلیل کم بودن رطوبت، دیرتر از خرمای تازه فاسد میشود و مدت زمان نگهداری از آن نیز طولانیتر است و به همین دلیل، بستهبندی این نوع خرما آسانتر است؛ زیرا شیره ندارد و امکان صادرات آن بیشتر است.
خرما خشک مانند خرمای تازه در نقاط مختلف ایران کشت میشود و انواع مختلفی از قبیل خرما زاهدی، پیارم و مجول دارد. بزرگترین خریدار خرما خشک ایران کشور پاکستان است.
خرما خشک پیارم به دلیل خشک بودن، ماندگاری زیاد، خوش طعم بودن و ارزش غذایی بالا، خرید و فروش بالایی در بازارهای خارجی دارد که به همین دلیل یکی از گرانترین انواع خرماهای ایران و جهان است.
خرما خشک زاهدی یکی دیگر از خرماهای محبوب صادراتی ایران است که تقاضای بالایی در بازار صادرات کشورهای همسایه و کشورهای اروپایی دارد؛ زیرا این نوع خرما ارزش غذایی زیاد و طعم خوبی دارد، مقاومت بالایی دارد، شرایط نگهداری آن آسان و ارزان است و به نسبت خرمای پیارم از قیمت مناسبتری برخوردار است.
